De volledige preek is terug te luisteren op de officiële website van de Hersteld Hervormde Gemeente Ouddorp.
Kanttekeningen
3 fouten
Bij elke kanttekening staat alleen het fragment waar hij over gaat, met een paar zinnen ervoor en erna.
Bevestigde fout
historischaanvechtbaar
…En we weten dat Rembrandt werkte in zijn schilderijen met licht en donker. En zo schilderde hij op het doek de vader van de verloren zoon. In het licht. Terwijl alle andere personen als het ware in het donker bleven. En daarmee wilde deze schilder alle aandacht vestigen op die vader. …
Uit de preek van Ds. J. de Bruin, avonddienst HHG Ouddorp, woensdag 17 juni 2026, fragment 33:09–33:35.
Bewering
De predikant zegt dat op Rembrandts 'De terugkeer van de verloren zoon' alleen de vader in het licht staat en alle andere figuren in het donker blijven.
Wat wel klopt
Op het schilderij in de Hermitage staat niet alleen de vader in het licht. Ook de zoon die knielt en vooral de oudste zoon, die rechts staat, zijn duidelijk verlicht. Alleen de figuren op de achtergrond verdwijnen grotendeels in het donker.
Bron
Rembrandt van Rijn, De terugkeer van de verloren zoon (ca. 1668), Hermitage, Sint-Petersburg; beschrijving in H.J.M. Nouwen, Eindelijk thuis (1992)
Bevestigde fout
etymologiefout
…Blijven uitzien naar de terugkeer van zijn zoon. En we kunnen dat in onze vertalen niet zo duidelijk opmaken. Maar als je naar de Griekse tekst gaat kijken. Naar het woordje zag. Dan wordt daar een werkwoordsvorm gebruikt. Dat ons laat zien dat hij dat niet eens een keertje gedaan heeft. …
Uit de preek van Ds. J. de Bruin, avonddienst HHG Ouddorp, woensdag 17 juni 2026, fragment 1:05:51–1:06:15.
Bewering
De predikant zegt dat het Griekse werkwoord voor 'zag' in Lukas 15:20 laat zien dat de vader herhaaldelijk op de uitkijk stond.
Wat wel klopt
In Lukas 15:20 staat 'eiden' (εἶδεν), een aoristus indicativus van horaō. Die vorm beschrijft één afgeronde handeling ('hij zag hem') en geen herhaalde of voortdurende handeling. Dat zou eerder een imperfectum uitdrukken. Dat de vader elke dag uitkeek, kun je als uitleg uit de gelijkenis afleiden, maar niet uit de werkwoordsvorm.
…Totdat die dag aanbrak. Hij zag hem komen. En als hij nog ver van hem was, zag hem zijn vader. Letterlijk staat er in het Grieks. En als hij zich ver van hem hield, zag hem zijn vader. Dus hoe moeten we ons dat zo voorstellen? …
Uit de preek van Ds. J. de Bruin, avonddienst HHG Ouddorp, woensdag 17 juni 2026, fragment 1:21:48–1:22:13.
Bewering
De predikant vertaalt het Grieks in Lukas 15:20 'letterlijk' als 'als hij zich ver van hem hield' en concludeert dat de zoon uit schroom bewust op afstand bleef.
Wat wel klopt
Er staat 'eti de autou makran apechontos' (ἔτι δὲ αὐτοῦ μακρὰν ἀπέχοντος). Het intransitieve 'apechō' met een afstandsaanduiding betekent gewoon 'ver weg zijn' of 'op een afstand zijn'. Het zegt niets over de wil of de schroom van de zoon. De Statenvertaling geeft het terecht weer als 'als hij nog ver van hem was'.
Bron
BDAG s.v. ἀπέχω 3 ('be distant'); vergelijk Lukas 7:6 en 24:13, waar hetzelfde werkwoord alleen een afstand aangeeft