0:02Goedenavond beste luisteraars.
0:05Wat gaat een week toch wel snel.
0:08Zo is het zaterdag en zo is het weer zaterdag.
0:12En zo is het ene verhaal en daarna komt ook weer het andere verhaal.
0:17En met veel liefde en plezier doen we dat voor u.
0:23En ook deze avond hebben we een verhaal wat de naam heeft vrijgekocht.
0:34En vrijgekocht kan natuurlijk op meerdere manieren ingevuld worden, want zijn wij ook vrijgekocht door het bloed van Christus.
0:45Dus deze avond het boekje, het eerste deel van Vrijgekocht.
0:54Op
0:55een van de dagen van de maand juni van het jaar 1435 bood het Marktplein
1:04Van Livorno in Italië gelegen aan de Ligurische Zee een levendige schuilspalaan.
1:12Niet alleen hadden verschijkende kooplieden met hun in- en uitlandse vruchten, met hun voortbrengselen uit andere gewesten daar een plaatsje gevonden.
1:21En prezen zij deze luidkeels aan om ze aan de man te brengen.
1:27Maar ook bevonden zich op het marktplein enige Livornezen.
1:35die het schandelijke, ja, het godonterende beroep uitoefenden van slavenhandelaar.
1:43Het was in die dagen gewoonte om de Turkse scheepjes die waren afgedreven van de Ligurge of de Tyreense zee of zich waagden in de nabijheid
1:55van het eiland Sicilië aan te vallen en trachten zich daarvan meester te maken.
2:01Was dit na een bitter gevecht en een krachtige tegenstander Turken gelukt, dan werden de geroofde schepen in triomf naar Livorno opgebracht en de opvarende daar als
2:13slaaf verkocht.
2:16Ook nu, enige weken voor ons verhaal aanvangt, was er een groep Livornezen op roof uitgetrokken.
2:26Drie Turkse zeilscheepjes waren door een viervoudige overmacht Livornische schepen omsingeld, zodat ontsnapping niet mogelijk was.
2:37Na een korte strijd waren zij als nieuwe buit naar Livorno opgebracht, waarna de bemanning benevens een aantal passagiers naar het marktplein gevoerd werden om
2:49als slaven verkocht te worden.
2:57die deels uit nieuwsgierigheid en deels uit kooplust naar het marktplein getogen waren, bevond een zekere rijkheer uit Guinea,
3:07Bozari geheten.
3:09Sinds enige maanden deed hij een reis door Italië en bezocht de voornaamste plaatsen om van een en ander studie te maken.
3:20De vorige dag was hij in Livorno aangekomen, met het doel daar enige dagen te verblijven.
3:27De drukte op het marktplein had hem bijzonder aangetrokken en met belangstelling beschouwde hij het bonte gevoel om zich heen.
3:35Hij bekeek met volle aandacht de verschillende koopwaren die lagen uitgestold.
3:41Doch kon enige ogenblijken later niet nalaten een blik van medelijden te werpen op de gevangen genomen Turken, die daar eveneens
3:54als koopwaren werden aangebracht.
3:57Eén van deze bijzonder trok zijn aandacht.
4:01Zijn gelaat had iets innemends en het was om hem te zien dat hij in de steden, in de opstand te komen tegen zijn lot, daarin berustte, omdat
4:14er toch niets aan te veranderen viel.
4:17De heer Bussari was niet alleen van rijke afkomst en had daardoor een hogere opvoeding genoten,
4:26had weten eigen te maken, maar ook, en dat zette de kroon op alles, hij was godvruchtig en oprecht.
4:36De leer dat Jezus Christus in de wereld gekomen is om zondagen zalig te maken, was ook in Genua verbreid en in zijn hart doorgedronken.
4:49Met droevig gelaat aanschouwde hij nu het troepje slaven, van wie reeds enigen in andere handen waren overgegaan.
4:58Onwelkeurig richtte hij zijn schreten naar de gevangenen, wiens voorkomen hun belangstelling inboezemde, en trachtte vervolgens het gesprek aan te knopen in de Arabische taal.
5:10Verrast hief de gevangen Turk het hoofd op, toen hij zich in zijn eigen taal hoorde toespreken, op een toon die getuigde van innige medelijden.
5:21De slaaf kon niet na laten te antwoorden, zeide, ik ben uit Smirna, uit Aziatisch Turkije.
5:28In mijn vaderstad ben ik een aanzienlijke koopman die zich mag verheugen, niet alleen in een bloeiende handelszaak, maar bovendien ook nog een liefhebbende vrouw en drie kinderen.
5:39Ik was op weg voor zaken die mij enige maanden van huis deden blijven.
5:44En in de waarheid van Sicilië werd ons schip door de Livornesen overvallen en de opvarende gevangen genomen.
5:54En nu zit ik hier als slaaf tenede.
5:56En Allah weet...
5:58Wat mijn lot zal zijn, nimmer zal ik mijn vrouw en kinderen wederzien.
6:03Terwijl, hier
6:06werd het gesprek afgebroken, want een van de slavenhandelaars die de vreemdeling met de Turk in gesprek had gezien, kwam naar beiden toe en vroeg aan de heer Bozari, wilt u hem kopen?
6:18Bozari stond een ogenblik in beraad, want de gedachte aan hetgeen de Turk hem verteld had, bewoog hem de gevangenen te kopen.
6:28Ten slotte zei hij, ja.
6:31Ik wil die slaaf kopen.
6:33Deze had intussen begrepen dat het gesprek over hem ging en wachtte geduldig af wat de uitslag daarvan zou zijn.
6:41Die vreemdeling leek hem een beste meester toe, die hij zou kunnen krijgen.
6:46Een paar minuten later was de koop gesloten en Bozari was de eigenaar, de meester, van de gevangen genomen Turk.
6:55Deze waardoor de slavenhandelaar beduidt dat hij zijn nieuwe meester had te volgen.
7:00Geweldig volgde hij de vuil op en ging met zijn nieuwe meester het marktplein over en de stad in.
7:07Enige minuten later traden beiden de herberg binnen waar de heer Borsari tijdelijk verblijf hield.
7:15In zijn kamer gekomen nodigde deze de Turk uit te gaan zitten.
7:20Verwonderd over deze zo'n vreemde handelswijze, jegens een gekochte slaaf, voldeed de Turk aan zijn meesters verzoek, waarna hij zeide, hoe is uw naam?
7:32Halib, heer, antwoordde de ander.
7:35Nu, Halib, ik heb u gekocht omdat ik op uw woord geloofde, terwijl bovendien uw uiterlijk uw woorden niet logen straffen.
7:46Als christen, volgeling van hem, die ons lief heeft gehad en de zijne gekocht heeft met zijn bloed, kan en mag ik geen slaaf houden, want alle mensen zijn broeders.
7:58En daarom geef ik u de vrijheid in de naam van hem,
8:02die zelf arm werd om ons rijk te maken.
8:07Met een snik van vreugde had de slaaf, of beter gezegd de Turkse kookman, die woorden aangehoord.
8:16Plotseling viel hij op de knieën, drukte zijn hoofd ter aarde en omvatte met beide handen de voeten van Bosari,
8:24terwijl een stroom van tranen zijn ogen deed overlopen.
8:29Sta op Halib, verzocht Bosari.
8:33Ik ben niet waard dat jij voor mij buigt en voor mij knielt.
8:37Maar heer, heer, gij hebt mij vrijgemaakt, bracht de Turk er met moeite uit, terwijl hij uit zijn knielende huiding opstond.
8:48Nadat hij weder voor Bozari had plaatsgenomen, zeide deze, tracht nu zo spoedig mogelijk naar uw vaderstad terug te keren.
8:56Doch neem deze koopbrief dan met u mede, en dan zult ze ze onderweg.
9:01gevrijwaard wezen om voor een andere maal in gevangenschap te komen.
9:07Eerst dan wanneer gij in uw landzijd aangekomen, dan kunt u de brief verscheuren.
9:15Och heer, hoe zal ik toch mijn dank betuigen, zei de Halib ontroerd.
9:21Ik zal als Allah zijn hulp wil schenken mijn vrouw en kinderen wederzien.
9:26Zodra ik in mijn vaderstad zal teruggekomen zijn, zal ik u de koopzon...
9:32Tienvoudig toezenden.
9:34Nee, nee, onderbrak Bozarian, doe dat niet.
9:38God heeft mij met middelen gezegend om wel te doen, zonder daarvoor later vergolden te worden.
9:47Maar indien gij uw dankbaarheid wilt betonen, koop dan, zodra de gelegenheid zich mocht voordoen in uw land, een christenslaaf, indien zo iemand al daar in de slavernij
9:59mocht vertoeven.
10:01Geef hem de vrijheid, zoals ik u de vrijheid schonk, en laat hem daarna naar de zijnen terugkeren.
10:09Heer, ik beloof het u, gaf Halep met een snik van vreugde ten antwoord.
10:16Och, mocht ik ook u mijn dank betonen.
10:20Dat is niet nodig, gaf Bosari hem ten antwoord.
10:24Toen onze Heer Jezus Christus, Gods Zoon, op de aarde was, wellicht...
10:30Hebt gij ook wat van hem gehoord, heeft hij gezegd, wat gij aan de minste mijn broederen gedaan hebt, dat hebt gij aan mij gedaan.
10:40Die woorden neem ik nu voor mezelf over.
10:44Indien gij in uw land een christenslaaf koopt, kunt gij beschouwen alsof gij uw daad aan mij hebt verricht.
10:51En, indien zulke gebeurtenis niet kan plaatsvinden, wel nu, laat Gods geest u dan leiden.
10:57En doe wat...
10:59Uw hand vindt om te doen.
11:03Geruime tijd bleven de beide mannen nog met elkaar in gesprek.
11:07De Turkse koopman had onder zijn klederen een beurs met geld verborgen, voldoende om de overtocht naar Smirna te betalen en enige tijd sober te leven.
11:20Grotemoedig verleende Bozari aan Halib nog enige dagen gastvrijheid, bezocht met hem de verschillende stadsgedeelten, onderzocht verder wanneer een schip vertrok.
11:31dat koers zette naar Griekenland.
11:34Vanwaar voor Halib wellicht gelegenheid zal zijn een ander schip te vinden voor zijn verdere reis naar Smyrna.
11:42Eindelijk was de dag van vertrek daar.
11:45Bozari bracht zijn gast naar het schip dat deze zou voeren in de richting van zijn land.
11:51Toen het ogenblik van afscheid gekomen was, vatte Halib ontroerd de handen van Bozari en zei dit tot hem.
11:58Bozari, want heer, wilt gij...
12:03door mij niet genaamd worden, hoe zal ik u nogmaals mijn dank betuigen?
12:08Gij hebt licht geschonken in de duisternis van mijn leven.
12:11Ik zat op het marktplein neder, ellendig en in donkerheid, maar gij hebt mij toen gekocht en vervolgens de vrijheid geschonken, zodat ik nu als een vrij man naar mijn
12:23gezin weer mag terugkeren.
12:27Geroerd had Bozari deze woorden aangehoord en zeide tot een Turk, Halib.
12:33Mijn grootste beloning zal zijn als u kunt doen wat ik u gevraagd heb.
12:39Mogelijk zullen we elkaar niet meer weten zien.
12:41En daarom wil ik u dit nog zeggen.
12:44Denk na wat ik u sprak van hem, in wiens naam ik u de vrijheid schonk.
12:50En nu, het ogenblik van vertrek is daar.
12:53Groet uw vrouw en de kinderen van mij en leef verder gelukkig.
13:00Met een plotselinge ruk draaide Bossari zich om.
13:03omdat hij gevoelde dat hij zelf niet veel meer spreken kon.
13:07Met tranen in de ogen tot in het diepste van zijn ziel ontroerd, keek Halib zijn redder nog enige ogenblikken na, om daarna met opgericht hoofd, met vreugd en blijdschap in het
13:19hart, het schip te betreden dat hem zou terugvoeren naar zijn land en vaderstad, om daar te vertellen de grote daden die de vreemdeling
13:30Ja, een volgeling van Jezus Christus, de profeet, uit Nazareth aan hem, een Turk, bewezen had.
13:40Enige maanden waren verlopen.
13:44De heer Borsari vond zich nu in Venetië, waar hij zojuist in het huwelijk getreden was.
13:50Voordat beiden voorgoed hun echtelijke woning zouden betrekken, besloot Borsari met zijn jonge vrouw een reisje te doen langs de kusten van de Tireense zee en de voornaamste plaatsen te bezoeken.
14:04Het was een prachtig herfstdag, toen beiden zich aan boord begaven.
14:09Als een onafzienbare vlakte lag de Tyreense zee voor hen uitgestrekt, slechts door een kalm briesje heen en weer bewogen.
14:18Door een gunstige wind maakte het schip een voorspoedige reis.
14:22En binnen twee dagen zou Malta bereid kunnen worden, op welk eiland beiden enige dagen dachten te verblijven.
14:31met een welbehagen genoten de passagiers van de frissche zeelucht die hun als t ware nieuw leven scheen te geven rustig doorkliefde het schip de baren
14:43terwijl het gezang van de matrozen zich luid boven het golf geklost deed hooren de
14:51kaptein echter was niet zoo opgeruimd als de passagiers in de
14:56Een half uur geleden reeds had hij gemeend in de vette enige stippen te ontdekken die hem verdacht voorkwamen.
15:03En meer en meer waren die stippen daarbij gekomen.
15:07En het duurde nu slechts een korte poos of hij wist dat die stippen de mastoppen waren van schepen die vlug de zee door kliefden.
15:17Wie was het?
15:19Vriend of vijand?
15:22Allen op het dek, gebood hij enige ogenblik later.
15:26toen hij meer zekerheid kreeg.
15:28Ogenblikkelijk volgen de matrozen het ontvangbevel op en schaden zich om de gezagvoerder, die nu met de rechterhand wees naar de steeds naderbij komende schepen, waarna hij zo
15:40tot de mannen zeide, Mannen, ik vrees dat we op zo'n korte afstand van Malta nog zullen moeten vechten.
15:49Als ik me niet bedrieg, dan komen ginds een tiental Turkse schepen aan, die waarschijnlijk op ons gemunt hebben.
15:56En jullie weten wat het zeggen wil.
15:59Wanneer zij zich van ons meester maken, zet al zijn een bijl en vecht voor je leven.
16:07Met schrik hadden de passagiers de tijding vernomen dat een schip door Turkse zeerovers bedreigd werd.
16:13Het eiland Malta was nog niet in zicht en er zouden minstens 30 uren moeten verlopen voor de veilige haven zou bereikt zijn.
16:23Maar in die tijd...
16:25De Turken hun schipreeds hebben ontzingeld en trachten zich daarvan meester te maken.
16:30Ook de heer Bosari was niet weinig geschrikt.
16:36Hij had niet gedacht dat Turkse zeerovers het zouden wagen zo ver naar hier te komen en in de Tyrenische zee.
16:44Hetzelfde te doen wat de Livornesen deden in de Ionische en de Egeïsche zee.
16:53En nu was het gevaar plotseling zo dichtbij, en indien het de kaptein niet gelukte het eiland Malta te bereiken voor de rovers het scheppen hadden omsingeld, dan was hun allerlot
17:05beslist.
17:07En te vergeefs trachtte hij zijn jonge, wenende vrouw, benedenste overige passagiers gerust te stellen.
17:14Een grote angst had zich van een oude meester gemaakt, want in ieder wist wat van de Turken te wachten was.
17:22Eindelijk gelukt het den heer Bozari met kracht van woorden de anderen wat gerust te stellen.
17:28Doch toen hij heimelijk een blik sloeg in de richting van de Turkse schepen, bemerkte hij dat er geen denken aan was om deze te ontkomen.
17:38En met behendigheid laveerden de Turkse zeerovers naar het Italiaanse schip, wat hun een welkome prooi toescheen.
17:48Binnen enkele uren was het schip ingesloten, waarna de Turken hun sloepen streken en vervolgens met enterhaken naar het schip te werpen.
17:57Niet lang daarna was het gevecht in volle gang.
18:01Terwijl beneden in de kajuiten de passagiers in angst en vrees leefden en Bozari in gebed lag nedergeknield, boden op het dek de matrozen dapper tegenstand.
18:13Reeds was menige Turk die met behendigheid tegen het schip was opgekluiterd, met bebloede kopten neergeveld.
18:20Door bij tientallen waren anderen op het Italiaanse schip geklommen.
18:26En na een kort, toch een bitter gevecht waarbij de manschappen wanhopig streden voor de behoud van hun leven, was het pleit beslecht.
18:35De Turken hieven een oorverdovend gejuich aan, want de gehele bemanning was overmeesterd en het schip...
18:43Voor zover ze niet gewond waren, werden de matrozen en de kaptein met touwen gebonden.
18:50Anderen werden eerst verbonden en vervolgens eveneens opgeborgen, waarna de Turken een en ander onderzoek instelden op het schip.
19:01Niet alleen vonden ze in die kostbare lading bestaande uit verschillende inlandse voorbrengselen, welke de kaptein aan Malta had menen over te brengen, een welkome buit.
19:12maar ook uit tiental passagiers, onder wie Bozarisch, jonge en schone, mooie vrouw.
19:18Hun bijzondere aandacht trok, verzekerde de zeerovers een grote somhals.
19:25De jonge Italiaanse zou bijna evenveel opbrengen als al die anderen tezamen.
19:32Het duurde niet lang of ook de passagiers waren van elkaar gescheiden, zonder dat hun tijd gelaten werd van elkaar afscheid te nemen.
19:42Terwijl de vrouwen tezamen in één verblijf werden ondergebracht, werd ieder de mannelijke passagiers afzonderlijk opgesloten.
19:50Als wilden de Turken hun beletten met elkander op het een of andere plant op bevrijding te beramen.
19:57Aan de avond van die dag zat de heer Bouzari in zijn eng verblijf somber voor zich uit te staren.
20:04Al zijn hoopvolle verwachtingen waren de bodem in geslagen.
20:08Was dat nu godsleiding met hem?
20:11In de eerste jaren van zijn jongelingschap had hij wel geleefd buiten het waarachtige christendom, maar als straks het evangelie der genade ook tot hem gepredikt is geworden, dan dringen die blijde klanken
20:23tot in het diepste van zijn hart door en hij beleidt dan dat Jezus Christus met de daad is, de Zoon Gods, die lang beloofde Messias en Zaligmaker.
20:34Na die tijd was het hem een lust geweest zijn leven te stellen in de dienst van de Heren.
20:40En zijn naam had
20:42een Turkse koopman die als slaaf van hem verkocht was, de vrijheid geschonken.
20:46En nu?
20:48Nu is hij zelf een slaaf.
20:50Straks zal hij op de een of andere slavenmarkt als koopbaar verkocht worden.
20:55En hij zal iemand toebehoren die over hem beschikken kan naar zijn welbehagen.
21:02En zijn jonge vrouw?
21:04Tranen van troefheid overstromen zijn gelaat.
21:07bij de gedachte dat zijn jonge gade van hem gescheiden was.
21:11Een vreselijk lot, veel erger nog dan het zijne, zou haar treffen, ook als zij als slavin verkocht zou zijn.
21:20Haar schoon en fris gelaat zou aller opmerkzaamheid trekken en ze zou aan de meest biedende worden verkocht.
21:28Een brandende begeert om haar te redden kwam nu over hem, maar hij zelf kon niets tot haar redding bijbrengen.
21:37Hij was zelf geboeid met zware kettingen en een overmacht van Turken bewaakte het schip en de gevangenen, zodat menselijke hulp onmogelijk was.
21:49Zou God in wie hij zo vast geloofde dan niet kunnen helpen?
21:52Had God niet Paulus en Silas en Petrus uit de gevangenis verlost?
21:57Had hij niet Jozef, wiens geschiedenis Bozari zich nu herinnerde, bevrijd uit zijn onderaards en kerken?
22:05En hem voor faro gesteld, tot heerlijkheid en ere, zou God dan hem, zijn jonge gade, zijn jonge vrouw, benevens de andere gevangen niet eveneens kunnen redden?
22:17Een lichtstraal schiet nu één klaps in zijn duister hart.
22:21En met de bede, O Heere, onze God, erbarm u onzer, legt hij het moederhoofd aan rusten.
22:29En weldra is er een verkwekkende slaap gedompeld.
22:35Dagen.
22:36En weken gingen nu eentonig en troostloos voorbij.
22:41De Turkse zeerovers zeilden nu met hun gevangenen en het buitengemaakte Italiaanse schip door de Ionische zee om Griekenland.
22:50En droegen met behendigheid de zorg voor buiten het bereik van de Grieken te blijven, om weldra door de EGICZ-Azië te bereiken.
22:59Hun voornemen was in een van de havens al daar te landen en hun gevangenschap.
23:06in het binnenland ver van de kust te verkopen.
23:10Maar
23:12tegenwind belette hun aan de oorspronkelijk voornemen gevolg te geven.
23:18De schepen werden door krachtige winden een andere koers uitgedreven, zodat de zeerovers blijde waren eindelijk behouden te kunnen aan te landen door de haven van Smyrna
23:30het anker uit te werpen.
23:35Tot zover het eerste deel van het boekje Vrij.
23:41We hopen bij Gezondheid volgende week daar verder mee te gaan, hoe dat afloopt met deze slaaf.
23:52Ter afsluiting van dit verhaal willen we met elkaar zingen Psalm 6 en dan het eerste vers.
24:02O Heer, gij zijt weldadig, traf mij niet ongenadig in uw toren gloed, aanmatig uw kostijden, sla mij met medelijden.
24:12Gelijk een vader doet.
24:14Maar ook vers 2.
24:16Vergeef mij al mijn zonden die uw hoogheid schonden.
24:19Ik ben verzwakt, o Heer.
24:21Genees mij.
24:22Red mijn leven.
24:24Gij ziet mijn beenderen beven.
24:27Zo slaat uw hand mij neer.
24:30En het negende vers.
24:32De Heer wilde op mijn kermen zich over mij ontfermen.
24:35Hij heeft mijn stem verhoord.
24:37De Heer zal op mijn smeken geen hulp mij doen ontbreken.
24:41Hij houdt getrouw zijn woord.
24:44Psalm 6, het eerste, tweede en het negende vers.
24:50En we wensen u allen een goede en een gezegende zondag toe.
24:54[GEZANG]