Alle diensten waarin Ds. R. van de Kamp (Roel van de Kamp) voorging in de Hersteld
Hervormde Gemeente Ouddorp. Luister de preken terug en lees ze na; in deze
diensten zijn samen 24 feitelijke fouten gevonden.
Fouten in preken van Ds. R. van de Kamp
24
Elke fout is grondig nagelopen en onderbouwd met een bron: de
Statenvertaling voor bijbelteksten, gangbare naslagwerken voor andere feiten.
De spreker zegt dat het Griekse 'sophos' waarheid betekent en dat een filosoof dus iemand is die van de waarheid houdt.
Correctie
'Sophia' betekent wijsheid en 'sophos' betekent wijs. 'Philosophia' betekent dus 'liefde tot de wijsheid' en een filosoof is een 'liefhebber van wijsheid'. Het Griekse woord voor waarheid is 'alètheia'.
“In de Nederlandse geloofsbeleiding zit artikel 5.”
Claim
De uitspraak dat alle mensen leugenaars zijn, staat niet in artikel 5 van de Nederlandse Geloofsbelijdenis.
Correctie
Deze uitspraak staat in artikel 7, over de volkomenheid van de Heilige Schrift: 'dewijl alle mensen uit zichzelf leugenaars zijn'. Artikel 5 gaat over het gezag van de Heilige Schrift.
Bron
Nederlandse Geloofsbelijdenis, artikel 7 (vgl. Psalm 116:11; Romeinen 3:4)
“Hij preest degene van Berea die het woord met alle toegenegenheid ontvingen.”
Claim
De lof voor de Bereeërs en het onderzoeken van de Schriften worden aan Paulus toegeschreven, maar in de Bijbeltekst zegt Paulus dit niet.
Correctie
In Handelingen 17:11 is het de verteller (Lukas) die zegt dat de Bereeërs 'edeler' waren. Het staat er ook als iets wat zij zelf deden ('onderzoekende dagelijks de Schriften'), niet als een aansporing van Paulus.
De spreker zegt dat het Griekse woord kurios 'koning der koningen' betekent. Het woord zelf betekent dat niet.
Correctie
Kurios betekent 'heer', 'meester' of 'eigenaar'. In de Septuaginta wordt het ook gebruikt voor de Godsnaam JHWH. 'Koning der koningen' is in het Grieks een andere uitdrukking: basileus basileōn (Openbaring 17:14; 19:16).
Bron
Bauer/Danker, Greek-English Lexicon of the New Testament (BDAG), s.v. κύριος; Openbaring 19:16
De spreker laat Paulus zeggen dat hij bij zijn bekering van zijn paard viel. Geen van de Bijbelse verslagen noemt een paard.
Correctie
In alle drie de verslagen van Handelingen valt Saulus 'op de aarde' of 'ter aarde'. Een paard wordt nergens genoemd. Het paard komt uit de latere kunst- en preektraditie.
“Maar sommige delen van het paaslam dat geslacht werd...”
Claim
De spreker zegt dat het paaslam werd verdeeld: de beste delen voor de HEERE, een deel voor de priester en de rest voor de offeraar en zijn gezin. Die verdeling hoort echter bij het dankoffer of vredeoffer, niet bij het paaslam.
Correctie
Het paaslam werd in zijn geheel geroosterd en helemaal door het huisgezin gegeten. Wat overbleef werd verbrand. De priester kreeg er geen deel van. De verdeling tussen God, priester en offeraar hoort bij het vredeoffer.
Bron
Exodus 12:8-10 en 12:46; Deuteronomium 16:5-7; voor het vredeoffer Leviticus 3 en 7:28-34
De spreker zegt dat de tenten van Kedar en van de nomaden in dat gebied van dierenvellen zijn, die zwart worden door de zon.
Correctie
Die tenten zijn geweven van zwart geitenhaar. De zwarte kleur is de natuurlijke kleur van dat haar en komt niet van de zon. De bedoeïenen noemen hun tent daarom 'beit al-sha'ar', dat wil zeggen 'huis van haar'.
Bron
Keil & Delitzsch, Commentary on the Song of Songs, bij Hooglied 1:5; ISBE, lemma 'Tent'; zie ook Exodus 26:7 (tentkleden van geitenhaar)
“En dan denk ik aan die vader die met zijn heel erg zieke zoon bij de Heer Jezus kwam.”
Claim
De woorden 'indien Gij wilt, Gij kunt mij reinigen' worden toegeschreven aan een vader met een zieke zoon, maar een melaatse zei ze over zichzelf.
Correctie
Een melaatse zei: 'Heere, indien Gij wilt, Gij kunt mij reinigen.' De vader van de maanzieke zoon zei iets anders: 'indien Gij iets kunt, help ons' (Markus 9:22).
Bron
Mattheüs 8:2; Markus 1:40; Lukas 5:12; vergelijk Markus 9:22 (SV)
“Maar zij mocht, zoals ons de Hebreeënbrief laat weten in Hebreeën 11.”
Claim
Hebreeën 11 zegt niet dat Sara door het geloof haar man volgde, en ook niet dat zij hem 'heer' noemde.
Correctie
Hebreeën 11:11 zegt dat Sara door het geloof kracht kreeg om zwanger te worden. In Hebreeën 11:8 is het Abraham die door het geloof vertrekt. Dat Sara Abraham 'heer' noemde en hem gehoorzaamde, staat in 1 Petrus 3:6.
Bron
Hebreeën 11:8 en 11:11; 1 Petrus 3:6 (Statenvertaling)
“En dat is een prachtige mooie uitspraak van Luther.”
Claim
Er is geen bron bekend waarin Luther tegen Katharina von Bora zegt dat hij van haar houdt omdat hij met haar getrouwd is, en niet andersom.
Correctie
Deze gedachte is bekend van Dietrich Bonhoeffer. In zijn trouwpreek vanuit de gevangenis (mei 1943) schrijft hij: 'Nicht eure Liebe trägt die Ehe, sondern von nun an trägt die Ehe eure Liebe.' Waarschijnlijk is dit citaat aan de verkeerde persoon toegeschreven.
Bron
D. Bonhoeffer, 'Traupredigt aus der Zelle' (mei 1943), in: Widerstand und Ergebung
“En ik werd een paar uur later gebeld door de MID, de Marine Inlichtingendienst.”
Claim
MID was niet de afkorting van de Marine Inlichtingendienst.
Correctie
MID stond voor Militaire Inlichtingendienst. Die ontstond in 1987 uit een fusie van de inlichtingendiensten van de krijgsmachtdelen en heet sinds 2002 MIVD. De Marine Inlichtingendienst had tot 1987 de afkorting MARID.
Bron
Geschiedenis van de MIVD (Ministerie van Defensie); Wikipedia NL, 'Militaire Inlichtingen- en Veiligheidsdienst'
De aangehaalde woorden 'Hoe zullen wij ontvlieden, indien wij op zo'n grote zaligheid geen acht hebben' staan niet in Hebreeën 12.
Correctie
Deze woorden staan in Hebreeën 2 vers 3. Hebreeën 12:25 gebruikt ook het woord 'ontvlieden', maar met een andere formulering ('indien wij ons afkeren van Hem, Die van de hemelen is'). In de opname noemt de spreker 'Hebreeën 12'.
“Maar nadat hij weggegaan is, zijn daar andere mensen gekomen die een ander evangelie hebben gebracht.”
Claim
De predikant zegt dat Paulus zelf in Kolosse het evangelie heeft verkondigd en daarna is vertrokken. Volgens de brief zelf heeft Paulus de gemeente van Kolosse waarschijnlijk nooit bezocht.
Correctie
Epafras bracht het evangelie naar Kolosse (Kol. 1:7). Paulus kende het geloof van de gemeente van horen zeggen (Kol. 1:4, 9). Hij rekent de Kolossenzen tot hen die 'mijn aangezicht in het vlees niet gezien hebben' (Kol. 2:1). Daarom nemen de meeste uitleggers aan dat Paulus er nooit persoonlijk is geweest.
Bron
Kolossenzen 1:4-9 en 2:1 (Statenvertaling); onder meer de inleiding op Kolossenzen in de Studiebijbel en de Kanttekeningen bij Kol. 2:1
“Opmerkelijk, misschien even een zijspoor, maar een jaar of drie, vier geleden is er opnieuw een Sanhedrin benoemd in Israël.”
Claim
De spreker zegt dat het nieuwe Sanhedrin drie à vier jaar geleden is ingesteld, maar het werd al in 2004 opgericht, ruim twintig jaar voor deze preek.
Correctie
Het zogenoemde 'nieuwe Sanhedrin' werd in oktober 2004 in Tiberias ingesteld, op initiatief van een groep rabbijnen. Het is een particulier initiatief zonder officiële erkenning door de staat Israël of het Opperrabbinaat.
Bron
Berichtgeving over de oprichting in Tiberias, oktober 2004 (o.a. Haaretz, Jerusalem Post); Encyclopaedia Judaica / Wikipedia, 'Modern attempts to revive the Sanhedrin'
De spreker zegt dat Mozes de kruisdood als straf voor godslastering heeft voorgeschreven, maar de Mozaïsche wet schrijft daarvoor steniging voor.
Correctie
Leviticus 24:16 schrijft voor dat een godslasteraar gestenigd moet worden. Deuteronomium 21:22-23 ('vervloekt is een iegelijk die aan het hout hangt') gaat over het ophangen van iemand die al ter dood is gebracht. Het is geen voorschrift van de kruisdood voor godslastering. De kruisiging was een Romeinse strafvorm.
“Want de Joodse wetten schreven voor dat er altijd 24 uur tussen moest zitten.”
Claim
De bekende rabbijnse regel gaat niet over de tijd tussen veroordeling en voltrekking, maar over de tijd tussen het begin van het proces en het vonnis.
Correctie
Volgens de Misjna mag in halszaken een vrijspraak op dezelfde dag worden uitgesproken, maar een veroordeling pas op de volgende dag. Die regel is bovendien pas rond 200 n.Chr. opgeschreven. Of hij al in de tijd van Jezus gold, staat daarmee niet vast.
De spreker zegt dat alleen Jezus zelf de titel 'Zoon des mensen' gebruikt, maar in het Nieuwe Testament gebruiken ook anderen hem voor Jezus.
Correctie
In de evangeliën gebruikt vrijwel alleen Jezus de titel. Stefanus gebruikt hem echter in Handelingen 7:56 ('ik zie ... de Zoon des mensen staande ter rechterhand Gods'). In Johannes 12:34 vraagt de schare naar 'deze Zoon des mensen'.